Sungevity respecteert je privacy. Deze website maakt enkel gebruik van noodzakelijke, functionele en anonieme statistieken cookies voor het goed functioneren van de website. Meer informatie vind je in onze Privacyverklaring. Dit bericht verdwijnt zodra je op 'OK' hebt geklikt.
OK
Alles over Sungevity

NRC: In de schaduw van Duitsland

Bron: NRC Handelsblad, 1 juni 2012- Auteur: Joost Ramaer | pagina 30 - 31

Dankzij het Lenteakkoord komt er met ingang van 1 juli opnieuw een subsidie voor de aanschaf van zonnepanelen: 22 miljoen euro dit jaar, 30 miljoen in 2013. Genoeg om zo۪n 170.000 huishoudens van zonnestroom te voorzien, en de totale Nederlandse productie uit te breiden met ongeveer 125 megawatturen (MWh) een verdubbeling.Leuk voor de zonnebranche, zou je denken. Maar die is heleml niet blij.De loutere aankondiging van het plan leidde namelijk tot een massale kopersstaking. Nederlandse consumenten wachten met de aanschaf van zonnepanelen, totdat ze de subsidie kunnen aanvragen. De markt ligt momenteel volledig op zijn gat, zegt Marjan Minnesma van Urgenda, een platform voor een duurzamer Nederland.Niemand wil dit, zegt Roebyem Anders van Zonline, totaalaanbieder۪ van zonne-energiesystemen volgens een ingenieus Amerikaans concept. Doe dit alsjeblieft niet! maant Edwin Koot de politici. Koot is oprichter van Solar Plaza, een platform dat zich al jaren inzet voor de verbreiding van zonne-energie. Het is ook niet nodig. De particuliere markt voor zonne-energie floreert op eigen kracht. De drie vragen zich af of de bedenkers van de regeling berhaupt met de branche hebben overlegd. Zeker weten, zegt een van hen, GroenLinks-Kamerlid Liesbeth van Tongeren. Ik heb nog nooit zoveel zonne-energie-aanbieders gesproken als de afgelopen weken. Van Tongeren had liever een andere oplossing gezien die haar partij al jaren bepleit: stel burgers die hun eigen energie opwekken vrij van de energiebelasting. Maar die was niet haalbaar. Politiek niet. Het groen-rechts van Mark Rutte heeft maar h̩̩l even geduurd. En ambtelijk niet. Financin wordt hysterisch bij de gedachte alleen al. Een belastingvrijstelling is een open-einderegeling: van tevoren is niet te voorspellen hoeveel mensen er gebruik van zullen maken. Wat mensen besparen aan stroomkosten geven ze uit aan andere dingen, en dat levert de fiscus vanzelf meer geld op btw bijvoorbeeld. Maar ook dat effect is onberekenbaar, en dus onbespreekbaar voor Financin.Subsidie was het enige haalbare, en invoering per 1 juli de eerst mogelijke datum,  zegt Van Tongeren. Een ander voorstel, om de btw op zonne-installaties te verlagen tot 6 procent, had niet eerder dan 1 januari 2013 gestalte kunnen krijgen. Bij zo۪n lange kopersstaking waren de meeste zonnebedrijven failliet gegaan. Jammer, want een btw-verlaging is simpel en heel effectief. Zonder subsidie zouden zonnepanelen sowieso duurder worden door de btw-verhoging naar 21 procent.Welke vorm de subsidie zal krijgen weet Van Tongeren nog niet daar gaan de ambtenaren over. Wij zijn geen regeerders, wij kunnen alleen suggesties doen. Als het aan haar ligt, wordt de nieuwe subsidie eenvoudiger en minder fraudegevoelig dan de vorige, een onderdeel van de regeling Stimulering Duurzame Energie (SDE) dat maar drie jaar heeft bestaan, van 2008 tot en met 2010, al werden de laatste subsidies nog vorig jaar verstrekt. Dat was meteen het grootste probleem. Het duurde vaak te lang voordat het geld kon worden uitgekeerd en besteed. Veel van het beschikbare budget vloeide daardoor terug naar de algemene middelen, en werd door de betrokken ministeries gebruikt om gaten in de eigen begroting te dichten.Met de euro۪s die wel beschikbaar bleven, kon uitvoerder Agentschap NL maar een fractie van de aanvragen toekennen. De afvallers wachtten een jaar met kopen tot de volgende subsidieronde. Het was een drama, verzucht Marjan Minnesma. Op 40.000 aanvragers kregen er hooguit duizend subsidie. Dat was ongeveer de verhouding. Wat werkte ook oneigenlijk gebruik in de hand. Er waren bedrijven die scholieren en studenten inhuurden om zoveel mogelijk aanvragen te kunnen indienen. Minnesma: Die maakten gewoon een statistische rekensom: hoe meer aanvragen, hoe meer kans op succes. Toch bereikte de SDE-regeling haar hoofddoel: in vier jaar tijd werd Nederland verrijkt met 39,4 MWh aan zonnestroom, zo blijkt uit een overzicht op de website van Agentschap NL. Alleen had dat zoveel meer kunnen zijn.Dat bewijzen onze oosterburen. Duitsland verhoogde in 2004 de energiebelasting voor gebruikers van vieze۪ stroom opgewekt met gas, olie en kolen. Uit de extra opbrengst krijgen de gebruikers van schone stroom een subsidie per geproduceerde kilowattuur (KWh) die geleidelijk weer wordt afgebouwd.De gevolgen waren spectaculair. Je ziet het meteen als je door Duitsland rijdt,  zegt Minnesma. Boeren, bedrijven, huizenbezitters: iedereen heeft zonnepanelen op zijn dak gezet. In acht jaar tijd groeide Duitsland uit tot wereldleider in zonne-energie. Eind 2011 haalden de Duitsers al 18,6 miljoen MWh uit zonlicht, zo blijkt uit een grafiek op de website Solarwirtschaft. Volgens Edwin Koot is dat inmiddels meer dan 20 miljoen MWh. Dat is 4 procent van het totale Duitse stroomverbruik.Nederland is nog niet verder dan 122 MWh, ofwel minder dan 1 procent van ons totale verbruik. Velen bepleitten hier om het Duitse systeem simpelweg te kopiren. Maar dat gebeurde niet. De Nederlandse overheid wil ieder wiel zelf opnieuw uitvinden, zegt Roebyem Anders van Zonline.Toch is ook in Nederland de markt voor zonne-energie sterk gegroeid. Dat kwam vooral doordat gewone stroom fors duurder werd en zonnepanelen fors goedkoper. Nederland en andere Europese landen stopten met subsidies als gevolg van de kredietcrisis, waardoor de vraag naar panelen inzakte. In China was de productiecapaciteit juist enorm gegroeid. De fabrikanten bleven zitten met enorme voorraden die zij tegen dumpprijzen proberen op te ruimen.In Duitsland zakte de consumentenprijs van een doorsnee zonne-installatie van 5.000 euro in 2006 naar 1.776 euro nu een daling met 65 procent. Duitse zonnestroom is inmiddels goedkoper dan gewone elektriciteit, in centen per KWh.Marjan Minnesma kan erover meepraten. Urgenda begon anderhalf jaar geleden met de collectieve actie Wij Willen Zon. Door in China in het groot panelen en omvormers in te kopen, konden wij forse kortingen bedingen. De omvormers zijn nodig om de panelen aan te sluiten op het huisnet. Een pakket van twaalf panelen, goed voor minstens tweederde van de 3.500 KWh die een gemiddeld Nederlands huishouden jaarlijks verbruikt, kost bij Wij Willen Zon nu 4.000 euro, exclusief installatiekosten. Bij de start was dat nog 6.600 euro.Na 50.000 panelen gaat Urgenda binnenkort stoppen. Onze doelstelling was om de markt op te schudden, zegt Minnesma. Niet om marktleider in zonnepanelen te worden. Geen nood: er zijn genoeg andere aanbieders, van commercile installateurs tot aan de Vereniging Eigen Huis en Natuur en Milieu.Zonline van Roebyem Anders is de meest innovatieve. Het sloot een samenwerking met Sungevity, de Amerikaanse uitvinder van Remote Solar Design. Vul online je NAW-gegevens in, en Zonline analyseert de mogelijkheden voor je pand op basis van Google Maps en satellietfoto۪s. Speciale software rekent vervolgens uit hoeveel zonnepanelen je maximaal kunt installeren en waar die het beste kunnen worden geplaatst, en ook wat het effect zal zijn op je stroomkosten en -verbruik. Binnen 48 uur na de aanvraag ploft er een iQuote in je emailbox, een digitale offerte. Gratis en vrijblijvend. Van tevoren hoeft er niemand meer het dak op, zegt Anders. Dat scheelt aanzienlijk in de kosten. Behalve de prijsdaling van zonne-installaties en de prijsstijging van gewone stroom wacht de consument nog een voordeel: via netmetering۪ ofwel saldering. De panelen op het dak produceren overdag energie, die vooral ۪s avonds wordt gebruikt. De eigenaar mag zijn eigen verbruik wegstrepen tegen de eigen energieproductie saldering. Die leidt tot een fors lagere elektriciteitsrekening. In euro۪s zijn zonnepanelen met een rendement van 8 tot 10 procent momenteel heel wat lucratiever dan een spaarrekening.De nieuwe subsidie is dan ook overbodig, denkt de zonnebranche. Die ziet liever dat de overheid het geld elders inzet. Bijvoorbeeld door eindelijk eens verplicht te stellen dat elk nieuw pand wordt opgeleverd met een zonne-installatie op het dak. Of door toe te staan dat mensen zonnepanelen in hun tuin of aan de gevel installeren, zonder dat daarvoor een vergunning nodig is.Nieuwbouw maakt maar een heel klein deel uit van het totale vastgoedbestand zeker nu de kredietcrisis de bouw en projectontwikkeling vrijwel heeft stilgelegd. Volgens Edwin Koot kan de overheid Duitslandachtige successen boeken door zonne-energie in bestaande panden te stimuleren via saldering op afstand۪.Netmetering is nu nog pandgebonden۪: alleen de eigenaar of gebruiker van een gebouw met panelen mag overschotten verrekenen aan zijn energiemaatschappij. Discriminatie naar dak noemt Koot dat. Veel mensen en bedrijven wonen onder daken die niet geschikt zijn. Laat hen elders een zonne-installatie bouwen, alleen of met anderen, en de verkochte stroom naar rato met hun eigen energierekening salderen. Dat kan op kantoren, fabrieken en andere gebouwen met enorme platte daken Ikea-filialen, bijvoorbeeld.Zonnetuintjes noemt Liesbeth van Tongeren zulke installaties. Ze is er een warm voorstander van, mits ze voorbehouden blijven aan de burger, en niet de energiemaatschappijen met de voordelen aan de haal gaan. Want nu al harken de NAM, KLM, Tata Steel en andere grote vervuilers veruit de meeste subsidies en belastingvoordelen binnen.Van alle overheidsinterventies in de energiemarkt ging in 2010 5,6 miljard euro naar fossiele energie en 1,5 miljard naar duurzame energie, zo berekende onderzoeksbureau Ecofys. Nederland is een ontzettend fossiel landje zegt Van Tongeren. In letterlijke en in overdrachtelijke zin.

Ontdek wat u kunt besparen